Meta'ya tarihi ceza: Çocukları koruyamadığı gerekçesiyle 567 milyon dolar ödeyecek
ABD'nin New Mexico eyaletinde mahkeme, Facebook, Instagram ve WhatsApp'ın çatı şirketi Meta'yı çocuklara zarar verdiği gerekçesiyle 567 milyon dolar tazminat ödemeye mahkum etti. Karara göre cezanın büyük bölümü ruh sağlığı tedavilerine aktarılacak.

ABD'nin New Mexico eyaletinde açılan davada mahkeme, sosyal medya devi Meta'nın çocukları çevrim içi tehlikelere karşı koruyamadığı ve kamuya zarar verdiği gerekçesiyle şirkete 567 milyon dolar ödemesine hükmetti. Karar, mart ayında bir jürinin Meta'yı çocukları platformlarında çevrim içi avcılara karşı savunmasız bırakmak da dahil çeşitli zararlardan sorumlu bulmasının ardından geldi. Jüri o dönemde şirkete 375 milyon dolar tazminat ödenmesine karar vermişti.
Meta karara itiraz edecek
Meta, Fransız haber ajansı AFP'ye yaptığı açıklamada karara katılmadıklarını ve temyize başvuracaklarını duyurdu. Şirket yetkilileri, "Platformlarımızda kullanıcı güvenliğini sağlamak için yoğun çaba gösteriyoruz. Kötü niyetli kişileri ve zararlı içerikleri tespit edip kaldırmanın zorlukları konusunda şeffaf davrandık" ifadelerini kullandı.
Davanın arka planı
New Mexico Başsavcısı Raul Torrez, 2023 yılında Facebook, Instagram ve WhatsApp'ın sahibi Meta'ya dava açarak şirketin çocukları çevrim içi tehlikelerden korumakta yetersiz kaldığını ileri sürmüştü. Kapanış beyanında savcı Linda Singer, Meta'nın algoritmalarının yetişkin kullanıcıları ergenlerin paylaştığı içeriklere yönlendirdiğini ve şirketin gençlere yönelik risklere ilişkin iç bulgularını gizlediğini savundu.
Mart ayındaki jüri kararında, Meta'nın ürünlerinin çocuklar açısından güvenli olduğu konusunda tüketicileri yanıltarak eyaletin Haksız Ticari Uygulamalar Yasası'nı ihlal ettiği belirlenmişti.
Başsavcı Torrez'den zafer açıklaması
Kararın ardından açıklama yapan Torrez, davanın her zaman çocukları korumak ve dünyanın en büyük teknoloji şirketlerinden birinin gençleri tehlikeye atan uygulamalardan sonuçlarına katlanmadan kazanç sağlayamamasını güvence altına almakla ilgili olduğunu söyledi. Torrez, "Bugünkü karar, sosyal medyanın çocuklarına ne yaptığı konusunda endişe duyan her ebeveyn ve çevrim içi ortamda daha güvenli büyümeyi hak eden her çocuk için bir zaferdir" dedi.
Ceza nasıl kullanılacak?
Mahkeme kararına göre 567 milyon dolarlık fonun yaklaşık dörtte üçü ruh sağlığı tedavileri için kullanılacak ve ödeme beş yıla yayılacak. Kalan tutar ise farkındalık ve önleme, tarama ve değerlendirme, yönlendirme ile koordinasyon programlarına ayrılacak. Karar kapsamında Meta'nın yükümlülüklerini yerine getirme çalışmalarına ilişkin yılda iki kez mahkemeye bilgi sunması da kararlaştırıldı.
Gençlere özel kısıtlamalar getirildi
New Mexico Yargıcı Bryan Biedscheid kararında, otomatik oynatma, sonsuz kaydırma, beğeni sayıları, anlık bildirimler ve algoritmik öneriler gibi kullanıcı etkileşimini artırmaya yönelik özelliklerin ergenler için özellikle hassas bir konu olduğunu vurguladı. Yargıç, 18 yaşın altındaki kullanıcılar için anlık bildirimlerin ve kullanım süresinin aylık 90 saatle (günlük yaklaşık üç saat) sınırlandırılmasına ve "beğeni sayılarının" gizlenmesine hükmetti. Ayrıca Meta'dan New Mexico'da 13 yaşın altındaki çocukların Facebook ve Instagram'ı kullanmasını engellemek için çabalarını sürdürmesi istendi.
Öte yandan ABD genelinde sosyal medya şirketlerini çocuklara ve ruh sağlığına yönelik iddia edilen zararlar nedeniyle sorumlu tutmayı amaçlayan binlerce dava açılmış durumda.
